ویراستاران ویکیپدیا در اقدامی بیسابقه تصمیم گرفتند تمام لینکهای مرتبط با وبسایت بایگانی Archive.today را از این دایرهالمعارف آنلاین حذف کنند. این سرویس بایگانی وب که با دامنههای مختلفی مانند archive.is و archive.ph نیز فعالیت میکند، پیش از این بیش از ۶۹۵ هزار بار در سراسر ویکیپدیا به عنوان منبع مورد استناد قرار گرفته بود .
چرا ویکیپدیا Archive.today را به فهرست سیاه برد؟
بر اساس صفحه بحث ویکیپدیا، اتفاقنظر ویراستاران بر این است که Archive.today باید فوراً کنار گذاشته شده و در اسرع وقت به لیست سیاه هرزنامه اضافه شود . دلیل اصلی این تصمیم، سوءاستفاده این سرویس از رایانههای کاربران برای اجرای حملات DDoS و دستکاری محتوای صفحات بایگانیشده عنوان شده است .
حمله DDoS با استفاده از کاربران ناآگاه
در ژانویه ۲۰۲۶، Archive.today کدی به وبسایت خود اضافه کرد تا از بازدیدکنندگان برای اجرای یک حمله توزیعشده محرومسازی سرویس (DDoS) علیه یک وبلاگ استفاده کند . کاربرانی که صفحه CAPTCHA این وبسایت را بارگذاری میکردند، ناآگاهانه جاوااسکریپتهایی را اجرا میکردند که درخواستهای جستجو را به وبسایت مورد نظر ارسال مینمود .
قربانی؛ بلاگری که هویت مالک Archive.today را فاش کرده بود
هدف این حمله، جانی پاتوکالیو، بلاگری بود که در سال ۲۰۲۳ تحقیقی درباره هویت مرموز مالک Archive.today منتشر کرده بود . پاتوکالیو به این نتیجه رسیده بود که این وبسایت احتمالاً توسط یک فرد روسی با استعداد قابل توجه و دسترسی به اروپا اداره میشود .
دستکاری محتوا؛ خط قرمز ویکیپدیا
علاوه بر حمله سایبری، شواهدی ارائه شد که اپراتورهای Archive.today محتوای صفحات بایگانیشده را تغییر داده و نام پاتوکالیو را در آنها درج کرده بودند . این اقدام اعتبار این سرویس را به عنوان یک منبع بایگانی قابل اعتماد مخدوش کرد . برای ویکیپدیا که اصل اساسی آن قابلیت تأیید و استناد به منابع تغییرناپذیر است، چنین دستکاریهایی غیرقابلقبول محسوب میشود .
پیشینه فهرست سیاه Archive.today در ویکیپدیا
این نخستین بار نیست که ویکیپدیا Archive.today را مسدود میکند. این سرویس پیشتر در سال ۲۰۱۳ به دلیل نگرانیهایی درباره باتنتها، لینکهای هرزنامه و نحوه عملکرد وبسایت در فهرست سیاه قرار گرفته بود، اما در سال ۲۰۱۶ از این لیست خارج شد .
تأثیر بر ویکیپدیا؛ حذف ۶۹۵ هزار لینک
این تصمیم تأثیر قابل توجهی بر ویکیپدیا خواهد داشت، زیرا حدود ۴۰۰ هزار صفحه از این دانشنامه آنلاین به Archive.today لینک داده بودند . دستورالعمل جدید ویکیپدیا از ویراستاران میخواهد لینکهای Archive.today را با منابع اصلی یا سایر آرشیوهای معتبر مانند Wayback Machine جایگزین کنند .
واکنش مالک Archive.today به این ماجرا
در وبلاگ مرتبط با وبسایت Archive.today، مالک ظاهری این سرویس نوشت که ارزش این سایت برای ویکیپدیا «دور زدن پولیسازی نبود، بلکه توانایی انتقال مسائل کپیرایت بود» . او بعداً نوشت که همه چیز «نسبتاً خوب» پیش رفته و قصد دارد «حملات DDoS را کاهش دهد» .
تهدیدهای مالک Archive.today علیه بلاگر فنلاندی
پاتوکالیو فاش کرد که وبمستر Archive.today از او خواسته بود پست تحقیقی خود را به مدت دو تا سه ماه حذف کند . زمانی که او نپذیرفت، با مجموعهای از تهدیدهای «آشفته و بیثبات» از جمله تهدید به ساخت پروفایلهای جعلی دوستیابی و محتوای پورنوگرافی تولیدشده با هوش مصنوعی مواجه شد .
جمعبندی
این ماجرا نشاندهنده تضاد فزاینده بین نیاز به حفظ محتوای دیجیتال زودگذر، حفظ امنیت کاربران و حاکمیت پلتفرمهایی است که علیرغم نبودن نهادهای عمومی، نقشی حیاتی در دسترسی به اطلاعات ایفا میکنند . پاتوکالیو از تصمیم ویکیپدیا ابراز خرسندی کرد و امیدوار است این اتفاق بنیاد ویکیمدیا را به فکر ایجاد سرویس بایگانی مختص خود بیندازد .
مهدی رضایی
او فارغالتحصیل رشته مهندسی نرمافزار است و فعالیت حرفهای خود را در عرصه رسانه از سال ۱۳۹۷ به عنوان نویسنده در یک وبلاگ تخصصی فناوری آغاز کرده است. وی پس از کسب تجربه، به خبرگزاریهای معتبر پیوست و در حال حاضر، خبرنگار حوزه نرمافزار و هوش مصنوعی در یک مجله تکنولوژی برجسته است.
مطالب پیشنهادی :
“گوگل پیکسل 9 در مقابل پیکسل 8: آیا ارتقا ارزش دارد؟”
آیفون 16 در مقابل آیفون 16 پلاس در مقابل آیفون 16 پرو در مقابل آیفون 16 پرو مکس: مقایسه نهایی
## iPhone 16 در مقابل iPhone 16 Plus در مقابل iPhone 16 Pro در مقابل iPhone 16 Pro Max: مقایسه نهایی
سامسونگ فناوری خانه هوشمند و هوش مصنوعی خود را به لوازم خانگی جدید گسترش میدهد